วันอังคาร, ธันวาคม 01, 2563

ผ้ายกเมืองนคร พัสตราภรณ์ โขนพระราชทาน

 โขนพระราชทาน 

 
   ผ้ายกเมืองนคร : ๑ในพัสตราภรณ์ที่ถูกเลือกใช้เป็นเครื่องแต่งกายโขนพระราชทาน เป็นรูปแบบการทอผ้ายกในราชสำนักของเมืองนครศรีธรรมราชในอดีต สมเด็จพระพันปีหลวง ทรงมีพระราชเสาวนีย์ให้รื้อฟื้อการทอแบบโบราณขึ้นมา และโปรดเกล้าฯให้ทอเป็นเครื่องแต่งกายโขนพระราชทานที่มีความงดงาม ละเอียดและวิจิตร  

 

 

 
    งานทอที่ละเอียดเช่นนี้ เป็นฝีมือของ ชาวบ้านจากศูนย์ศิลปาชีพเนินธัมมัง จังหวัดนครศรีธรรมราช ผ้ายกเมืองนคร เป็นผ้าไหมที่ทอด้วยการยกลายและมีความเป็นมาตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยา ใช้เส้นไหมทอง /เงิน เส้นเล็กสร้างลวดลายบนเนื้อผ้าไหมที่ละเอียดอีกขั้นตอน นับเป็นการทอที่ยากและต้องใช้ฝีมือเป็นอย่างมาก
 
   ผ้ายกเมืองนคร เป็นชื่อเฉพาะ หมายถึง ผ้าทอพื้นเมืองของจังหวัดนครศรีธรรมราช ทอยกเพิ่มลวดลายด้วยเส้นพุ่งพิเศษ ทำให้เกิดลายนูนบนผืนผ้า เป็นผ้าที่ได้รับการยกย่องมาแต่โบราณว่า สวยงามแบบอย่างผ้าชั้นดี เป็นงานศิลปะหัตกรรมที่ทรงคุณค่าของเมืองคอน ซึ่งเป็นเมืองท่าการค้าที่สำคัญ จึงเกิดการเผยแพร่ถ่ายทอดทางศิลปวัฒนธรรมของการทอผ้าพื้นบ้าน การทอผ้ายกดอกที่มีลวดลายสีสันวิจิตรงดงาม เริ่มทำในสมัยอยุธยาตอนปลาย ได้แบบอย่างการทอผ้ามาจากแขกเมืองไทรบุรี 
 
     สันนิษฐานกันว่ามีการทอผ้าลวดลายสีสันแบบ “ผ้ายกเมืองนคร” กันมาตั้งแต่สมัยอยุธยาตอนปลายหรือรัตนโกสินทร์ตอนต้น การทอผ้ายกเมืองนคร น่าจะรับเอาวิธีการทอยกดอกของชาวมาลายูผสมผสานกับความรู้เดิม เริ่มมีการนำทองทอตั้งแต่สมัย รัชกาลที่ 2 - รัชกาลที่ 5 เพราะเศรษฐกิจดี ส่งผลให้ผ้ายกเมืองนครเป็นที่ต้องการของราชสำนัก
 
 
 

ปี พ.ศ.2536 สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ ทรงเสด็จเยี่ยมราษฎร ตำบลแม่เจ้าอยู่หัว อำเภอเชียรใหญ่  จังหวัดนครศรีธรรมราช ชาวบ้านซึ่งค่อนข้างยากจน ทำอาชีพเกษตรกรรม เมื่อประสบกับปัญหาน้ำท่วม และดินเปรี้ยว ส่งผลให้ทำเกษตรได้ไม่ดีนัก สมเด็จพระนางเจ้าฯ จึงทรงพระราชทานงานหัตถกรรมเพื่อเป็นอาชีพเสริม เช่น งานทอผ้าฝ้าย ฟื้นฟูงานหัตถกรรม

ปี พ.ศ.2547 สมเด็จพระนางเจ้าฯ ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้ผู้เชี่ยวชาญการทอผ้ายกไปฝึกสอนศิลปาชีพบ้านเนินธัมมัง จนทอผ้ายกได้สำเร็จ พัฒนาฝีมือการทอผ้ายกเมืองนครได้อย่างสวยงาม สมาชิกสามารถทอผ้ายกตามแบบราชสำนักที่ได้รับการฟื้นฟู ถูกต้องตามองค์ประกอบของผ้าโบราณซึ่งนำมาใช้ในพระราชพิธีสำคัญๆ ในราชสำนัก


อ่านข้อมูลเพิ่มเติม 
 
ผ้ายกเมืองนคร 
 
ตามรอยผ้ายกเมืองนคร มรดกลํ้าค่าคู่แผ่นดินสยาม  

ยก “ผ้ายกเมืองนคร” มาให้ชมในงาน OTOP ศิลปาชีพ  




Miscellaneous

Author & Editor

บทความขนาดสั้น เบ็ดเตล็ด Miscellaneous เกร็ดความรู้ทั่วไป เกี่ยวกับ ประวัติศาสตร์ วัฒนธรรม ท่องเที่ยวเชิงนิเวศ แนะนำหนังสือ และอื่นๆ อีกมากมาย



Popular Posts

New Arrival Handmade item for Film Box

แนะนำหนังสือ





ร้อยเรื่องราววังต้องห้าม พลิกพระราชวังต้องห้ามให้ฟื้นคืนชีวิต !!

หนังสือ พระราชวังต้องห้าม หนังสือ "ร้อยเรื่องราววังต้องห้าม" เล่มนี้ เป็นการพลิกพระราชวังแห่งนี้ให้ฟื้นคืนชีวิต ด้วยการจำลองภาพผู้คนที่เคยมีตัวตนอยู่จริงในพระราชวังแห่งนี้ ที่ซึ่งเมื่อ 600 ปีก่อนหน้าไม่มีปุถุชนคนใดอาจเอื้อมถึง โดยเล่าสารพันเรื่องราวผ่านสิ่งก่อสร้างแต่ละแห่งในพระราชวัง ตั้งแต่ภาพกว้างของผังสถาปัตยกรรมซึ่งครอบคลุมพื้นที่ 720,000 ตารางเมตร ลงลึกไปจนถึงรายละเอียดยิบย่อยของอิฐ 1 ก้อน แจกันเขียนสี 1 ใบ หรือเครื่องเรือนโบราณ 1 ชิ้น รวมทั้งแนวคิดเบื้องหลังการออกแบบสถาปัตยกรรมโบราณและการใช้งานจริงในแต่ละยุคสมัย


  ซื้อหนังสือออนไลน์


ราชบัลลังก์พม่า วาระสุดท้ายแห่งระบบกษัตริย์ !!


   เรื่องราวประวัติศาสตร์พม่า สมัยพระเจ้ามินดง จนถึงวาระสุดท้ายของระบอบกษัตริย์ในสมัยพระเจ้าธีบอ อ่านแล้วทำให้เราได้เรียนรู้ประวัติศาสตร์ของพม่า รูปแบบการปกครอง ยิ่งในบทที่บรรยายถึงความโหดร้ายของพระเจ้าธีบอและพระนางศุภยาลัต ความเหี้ยมโหดของการสังหารเชื้อพระวงศ์ด้วยกัน เพียงเพื่อต้องการบัลลังก์ 

    หนังสือ "ราชบัลลังก์พม่า วาระสุดท้ายแห่งระบบกษัตริย์" เล่มนี้ เขียนโดย ศาสตราจารย์พิเศษเสฐียร ผู้เขียนยังได้เสนอมุมมองอันหลากหลาย ผ่านการวิเคราะห์ให้เห็นถึงปัญหาของพม่าในยุคเวลานั้น โดยเฉพาะการฉายภาพเรื่องอำนาจวาสนา กิเลสตัณา และความมักใหญ่ใฝ่สูงของคนในช่วงเวลาดังกล่าว อันกลายเป็นปฐมเหตุแห่งการสูญเสียเอกราชของพม่าแก่อังกฤษ

ตอน 1 ความเบื้องต้น
ตอน 2 สร้างกรุงมัณฑะเลย์
ตอน 3 พระที่นั่ง มเหสี และเสนาบดี
ตอน 4 เจ้าชายธีบอและฝรั่งในราชสำนัก
ตอน 5 พระเจ้ามินดงกับอังกฤษ
ตอน 6 มินดงสร้างมหากุศล
ตอน 7 กบฏวังหลวง
ตอน 8 ชิงราชบัลลังก์
ตอน 9 มินดงสวรรคต, ธีบอครองราชย์
ตอน 10 การประหารครั้งยิ่งใหญ่
ฯลฯ


  ซื้อหนังสือออนไลน์

บทความพิเศษ



 
miscthailand