ย้อนรอยรัฐธรรมนูญปี พ.ศ. 2517 กฎหมายสูงสุดที่ได้ชื่อว่าเป็นประชาธิปไตยที่สุดในประวัติศาสตร์ไทย ท่ามกลางยุคประชาธิปไตยเบ่งบาน แต่ทำไมกติกาที่ออกแบบมาอย่างประณีต กลับมีอายุสั้นเพียง 2 ปี และไม่อาจหยุดยั้งโศกนาฏกรรม 6 ตุลาฯ ได้ ? มาหาคำตอบกันครับ
รัฐธรรมนูญ 2517
เมื่อกติกาที่
"ดีที่สุด" ไม่อาจกู้การเมืองที่เปราะบางได้
รัฐธรรมนูญฉบับปี พ.ศ. 2517 ได้ชื่อว่าเป็นหนึ่งในรัฐธรรมนูญ ที่เป็นประชาธิปไตยมากที่สุดเท่าที่ประเทศไทยเคยมีมา ....แต่.... น่าเสียดาย ที่มันกลับมีอายุสั้นเพียง 2 ปีเท่านั้น มาลองย้อนดูว่าเกิดอะไรขึ้นในยุคนั้นกัน ครับ
1. กติกาที่เขียนมา
“อย่างสวยงาม”
รัฐธรรมนูญฉบับนี้ มีหัวใจสำคัญอยู่ที่ การคืนอำนาจให้ประชาชนอย่างแท้จริง โดยมีบทบัญญัติที่โดดเด่น เช่น :
- มาตรา 3 : บัญญัติชัดเจนว่า “อำนาจอธิปไตยเป็นของปวงชนชาวไทย” ตอกย้ำความเป็นเจ้าของประเทศของประชาชน
- มาตรา 117 : นายกรัฐมนตรีต้องมาจากสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร (สส.) เท่านั้น ซึ่งเป็นการปิดประตูไม่ให้คนนอกที่ไม่ได้มาจากการเลือกตั้งเข้าสู่ตำแหน่ง
- สิทธิเสรีภาพ : ให้เสรีภาพแก่ประชาชนอย่างกว้างขวาง ทั้งการแสดงออก การชุมนุม และการตั้งพรรคการเมือง
2. ดาบสองคมแห่งเสรีภาพ
แม้กติกาจะเปิดกว้าง แต่สภาพสังคมไทยในขณะนั้น กลับเต็มไปด้วยความขัดแย้งทางอุดมการณ์ที่รุนแรง ระหว่าง “เสรีนิยม” และ “คอมมิวนิสต์” เสรีภาพที่เพิ่มขึ้นจึงกลายเป็นช่องทางที่ทำให้การเผชิญหน้าบนท้องถนนทวีความรุนแรงจนยากจะควบคุม
3. ปัญหาเสถียรภาพและ
“รัฐบาลร้อยพ่อพันแม่”
รัฐธรรมนูญ พ.ศ. 2517 ส่งเสริมให้มีพรรคการเมืองหลากหลาย แต่ผลที่ตามมาก็คือ การมีพรรคเล็กพรรคน้อย เต็มสภา รัฐบาลของ ม.ร.ว.คึกฤทธิ์ ปราโมช ในขณะนั้น จึงเป็นรัฐบาลผสมหลายพรรค จนถูกเปรียบเปรยว่าเป็น “รัฐบาลร้อยพ่อพันแม่” ที่นายกฯ ต้องคอยประนีประนอมตลอดเวลา จนการบริหารประเทศเกือบจะหยุดชะงัก
4. บทสรุปที่น่าเศร้า
6 ตุลาคม 2519
เมื่อกลไกในสภาฯ เป็นอัมพาต และความรุนแรงนอกสภาลุกลามจนเกินควบคุม เหตุการณ์ความขัดแย้งจึงมาถึงจุดเดือดในวันที่ 6 ตุลาคม 2519 นำไปสู่การรัฐประหารโดย คณะปฏิรูปการปกครองแผ่นดิน ที่นำโดย พลเรือเอก สงัด ชะลออยู่ เป็นอันปิดฉากรัฐธรรมนูญที่ว่ากันว่า "ดีที่สุด" ลงในเวลาเพียง 2 ปี เท่านั้น
“.. รัฐธรรมนูญที่สมบูรณ์แบบเพียงอย่างเดียว
ไม่ใช่คาถาที่จะเสกประชาธิปไตยให้เกิดขึ้นได้
กติกาที่ดีต้องอยู่คู่กับผู้เล่นที่ดีและมีจรรยาบรรณด้วย .... ”
Admin Bee
สนับสนุน Misc.Today
นี่คือ ลิ้งค์พันธมิตร หรือที่เรียกว่า affiliate link ซึ่งหมายความว่า... หากคุณคลิ๊กลิ้งค์นี้ และซื้อผลิตภัณฑ์ อะไรก็ได้ ฉันจะได้ค่าคอมมิชชั่นเล็กน้อย สิ่งนี้จะช่วยสนับสนุนเว็บไซด์ และช่วยให้กำลังใจเราต่อไป
