ทำไมจึงนิยมเรียก สถานีตำรวจ ว่า โรงพัก ?

เมื่อ โรง คือ คำนำหน้า ชื่อเรียกของสถานที่แห่งหนึ่ง เช่น โรงเรียน ก็คือ สถานที่เรียนหนังสือ , โรงพยาบาล ก็สำหรับพยาบาลรักษาคนป่วย หรือ อาบอบนวด ในปัจจุบันที่ไม่มีคำว่าโรงข้างหน้า แต่สมัยก่อน ก็เรียก โรงรับชำเราบุรุษ ก็คือมีโรง อยู่เช่นกัน ...แล้วทำไม สถานีตำรวจ ไม่เรียก โรงตำรวจ  ล่ะ ทำไมเรียกว่า โรงพัก ทำไมต้อง พัก ? พักอะไร ? ใครพัก ? มาหาคำตอบกันครับ

คำว่า "โรงพัก" ตาม ป.วิอาญา หมายถึง สถานีตำรวจ อีกความหมายคือ ที่พักสงบสติอารมณ์ พักเพื่อที่จะตัดสินว่าคดีขึ้นศาล ต่อไปหรือไม่

 

แล้วเหตุใด ? บางคนในสมัยนี้ หรือเกือบทุกคนในสมัยก่อน จึงนิยมเรียก สถานีตำรวจ ว่า โรงพัก ?

ก่อนอื่นเรามาทำความรู้จัก ความเป็นไปเป็นมาของ ตำรวจ กันเสียก่อน เพราะตำรวจ คือ บุคคลหลักๆ ที่เกี่ยวข้อง และเชื่อมโยงกับ  โรงพัก หรือ สถานีตำรวจแน่ๆ อยู่แล้ว  

ตำรวจ กำเนิดขึ้นครั้งแรกในประเทศไทย ในยุคสมัยรัชกาลที่ ๔  แต่เมื่อก่อตั้งเริ่มแรก ไม่ได้ถูกเรียกว่า ตำรวจ แต่เรียกว่า "พลตระเวน"  ซึ่งมีหน้าที่ "เดิน" ตรวจตราความสงบเรียบร้อย ในเขตพระนคร  และแน่นอน วิธีปฎิบัติงานจะต้องเดิน ก็มักจะต้องมีการหยุดพักเหนื่อย ตามจุดต่างๆ หรือเมื่อมีการจับกุมผู้ต้องหาเอาไว้ได้ ก็จะใช้สำหรับพักผู้ต้องหาไว้ตรงที่นั้นๆเช่นกัน   

ในสมัยรัชการที่ ๕  .....  เริ่มมีการสร้างที่ทำการพลตระเวน ตามบริเวณจุดที่ใช้พักกัน โดยสร้างเป็นที่ทำการ เรียกว่า  " โรงพักกองตระเวน ".. 

      สมัยรัชการที่ ๕ ได้จัดตั้ง "กรมกองตระเวน" ขึ้น นอกเหนือจากหน้าที่หลักคือ การเดินลาดตระเวนแล้ว เพื่อความสงบเรียบร้อย หน้าที่สำคัญของพลตระเวน คือจับคุมผู้กระทำความผิดต่างๆ แล้วเรียกที่ทำการของกรมกองตระเวนในท้องที่ต่างๆ ในพระนครว่า โรงพักกรมกองตระเวน ต่อมา เมื่อทรงปฏิรูปในปกครอง โดยแบ่งหน่วยราชการเป็น กระทรวง ทบวง กรม แล้ว กรมกองตระเวนจึงยุบรวมเข้ากับกระทรวงนครบาล

คำตอบ จากคำถาม ที่ว่า.. ทำไมจึงนิยมเรียก สถานีตำรวจ ว่า โรงพัก ?

กล่าวตอบแบบสรุป ก็คือ เป็นการเรียกตามชื่อสถานที่จุดพักของ "พลตระเวน" ( ที่สมัยนี้ เรียกว่าตำรวจ ) และต่อมาถูกพัฒนามาสร้างเป็นที่ทำการ เรียกว่า "โรงพักกองตระเวน".. แต่บัดนั้น ก็ถูกเรียกติดปาก หรือเป็นภาษาปากไปแล้วว่า "โรงพัก" ซึ่งหมายความว่า สถานีตำรวจ นั่นเอง 

    อีกคำหนึ่งซึ่งเป็นคำที่ติดปากไม่แพ้กัน นั่นก็คือ "ขึ้นโรงพัก"  ทำไมต้องขึ้น นั่นก็เพราะว่า  โรงพัก หรือสถานีตำรวจสมัยก่อน จะมีลักษณะเป็นอาคารทรงปั้นหยา ชั้นเดียว ยกพื้นสูง นั่นเอง

ดังภาพประกอบชื่อบทความนี้  คือ

โรงพักเก่าสรรพยา (โรงพักเก่า ร.ศ. 120 )
สถานีตำรวจภูธรสรรพยา โรงพักตำรวจที่เก่าแก่ที่สุดที่เหลืออยู่ในปัจจุบัน

  ตำบล: สรรพยา  อำเภอ: สรรพยา  จังหวัด: ชัยนาท   17150

อาคารโรงพักของตำรวจ สมัยรัชกาลที่ ๕ คาดว่ามีอายุกว่า ๑๐๐ ปี และถือว่าเก่าแก่สุดในประเทศ

     อาคารหลังนี้ ถูกสร้างขึ้นเมื่อปีพุทธศักราช ๒๔๔๔ หรือเมื่อ ๑๒๒ ปีก่อน ในสมัยของ พ.ต.อ.พระยาสกลสรศิลป์ ผู้บังคับการมณฑลนครสวรรค์ ซึ่งตรงกับสมัยของ พระยาศรีสิทธิกรรม ดำรงตำแหน่ง นายอำเภอสรรพยา   

    โดยลักษณะอาคารเป็นอาคารทรงปั้นหยา ชั้นเดียวยกพื้นสูง มีมุกหน้า เสาเป็นไม้เต็ง ฝาอาคารเป็นไม้กระยาเลย พื้นทำจากไม้ตะแบก มุงด้วยกระเบื้องแบบโบราณ เมื่อนับอายุแล้วอาคารหลังนี้ถือว่าเป็นโรงพักตำรวจที่เก่าแก่ที่สุดที่เหลืออยู่ในปัจจุบัน 

     ปัจจุบัน โรงพักเก่าสรรพยา (โรงพักเก่า ร.ศ. 120 )  ได้รับการ บูรณะและปรับปรุง เพื่อใช้เป็นอาคารพิพิธภัณฑ์ จัดแสดงประวัติศาสตร์ท้องถิ่นสรรพยา เพื่อให้เป็นแหล่งเรียนรู้สำหรับคนในชุมชนและนักท่องเที่ยว

ข้อมูลเพิ่มเติม สำหรับการท่องเที่ยว 

• การเดินทาง รถโดยสาร

1. รถยนต์โดยสารธรรมดา และรถยนต์โดยสารปรับอากาศ กรุงเทพฯ - วัดสิงห์ สาย 19 บริษัท ส.วิริยะทรานสปอร์ต ติดต่อสอบถาม 02-9363660 และ 02-5122565 ชั้น 1 ช่องจำหน่ายตั๋วที่ 38,39 เวลาเดินรถ 05.00 - 20.00 น.

2.  รถตู้โดยสารปรับอากาศ กรุงเทพ ชัยนาท วัดสิงห์ สาย 19 เวลาเดินรถ 05.00 - 20.00 น. ติดต่อสอบถาม 084-3115535 และ 087-1223770

•  การเดินทางโดยรถยนต์ส่วนตัว 

    จากกรุงเทพฯ ถึงอำเภอสรรพยา จะใช้เวลาประมาณ 2 ชั่วโมง 

>  ออกเดินทางไปตามทางหลวง หมายเลข 32 (สายเอเซีย)  >  ผ่านรังสิต อยุธยา อ่างทอง สิงห์บุรี และอินทร์บุรี  

** สังเกตุข้างทางมีป้ายบอกทางสะพานข้ามแม่น้ำเจ้าพระยา เพื่อเข้าสู้อำเภอสรรพยาหรือจังหวัดชัยนาท 

** พอข้ามมาแล้วใช้เส้นทางหมายเลข 311 ชัยนาท - สิงห์บุรี ขับตรงมาประมาณ 5 กิโลเมตร จะเห็นซุ้มวัดสรรพยาอยู่ทางขวามือ 

แผนที่ตั้ง  15°08'28.2"N 100°14'41.8"E
ตำบล สรรพยา อำเภอสรรพยา ชัยนาท 17150

>> https://goo.gl/maps/R1STWFuZD8WW5hjX9

ข้อมูลเพิ่มเติม และอ้างอิง เกี่ยวกับเรื่องนี้

• Thailand Tourism Directory โดย กระทรวงการท่องเที่ยวและกีฬา
  
  
• https://www.gotoknow.org/posts/594627
• ฮือฮาโรงพักสมัย ร.5 อายุ 115 ปี คาดเก่าสุดในประเทศ เล็งทำพิพิธภัณฑ์ท้องถิ่น(คลิป)
  วันที่ 30 มีนาคม 2559 - 12:40 น. https://www.matichon.co.th/region/news_88573

 

Tweet

Admin Bee

สนับสนุน Misc.Today

นี่คือ ลิ้งค์พันธมิตร หรือที่เรียกว่า affiliate link ซึ่งหมายความว่า... หากคุณคลิ๊กลิ้งค์นี้ และซื้อผลิตภัณฑ์ อะไรก็ได้ ฉันจะได้ค่าคอมมิชชั่นเล็กน้อย สิ่งนี้จะช่วยสนับสนุนเว็บไซด์ และช่วยให้กำลังใจเราต่อไป

ลิ้งค์พันธมิตร > คลิ๊กที่นี่