1. รัฐธรรมนูญปี
2540
: ประสิทธิภาพที่กลายเป็นช่องโหว่
- มาตรา 107 ..... กำหนดให้ผู้สมัคร ส.ส. ต้องสังกัดพรรคการเมืองติดต่อกันไม่น้อยกว่า 90 วัน เพื่อป้องกันการย้ายพรรคบ่อยครั้ง แต่ในทางปฏิบัติกลับกลายเป็นเครื่องมือให้ผู้นำพรรคมีอำนาจเหนือ ส.ส. อย่างเบ็ดเสร็จ
- เกิดสภาผัวเมีย ..... แม้จะมีการเลือกตั้งสมาชิกวุฒิสภา (สว.) โดยตรงเป็นครั้งแรก แต่อิทธิพลของนักการเมืองทำให้เกิดเครือข่ายญาติพี่น้องเข้ามาดำรงตำแหน่ง ทำให้การตรวจสอบถ่วงดุลระหว่าง ส.ส. และ สว. พังทลายลง
- การยึดครององค์กรอิสระ ..... เมื่อฝ่ายการเมืองสามารถแทรกซึมเข้าสู่ สว. ได้ ก็สามารถส่งอิทธิพลต่อการคัดเลือกตัวบุคคลในองค์กรอิสระ เช่น กกต. และ ป.ป.ช. ส่งผลให้กลไกตรวจสอบกลายเป็นเพียง "เสือกระดาษ"
2. รัฐธรรมนูญปี
2560
: กลไกควบคุมและเสถียรภาพ
- มาตรา 269 ..... กำหนดให้มี สว. จากการแต่งตั้งจำนวน 250 คน เพื่อทำหน้าที่เป็น “เบรกเกอร์” ป้องกันพรรคการเมืองใดพรรคการเมืองหนึ่ง ครองอำนาจเบ็ดเสร็จเหมือนปี 2540
- การกลั่นกรองที่เข้มข้น .... มีระบบคัดกรองนักการเมือง และกฎหมายจากสภาล่างที่รัดกุมขึ้น เพื่อป้องกัน “เผด็จการรัฐสภา” และการแก้กฎหมายเพื่อประโยชน์ของพวกพ้อง
3. ทางเลือกที่ต้องตัดสินใจ
: รื้อหรือรักษ์ ?
การเลือกทิศทางในอนาคต
จึงไม่ใช่เพียงการโหยหาอดีตหรือยึดติดกับปัจจุบัน
แต่เป็นการศึกษาข้อมูลให้รอบด้าน
เพื่อไม่ให้นักการเมืองเป็นผู้กำหนดชะตาชีวิตของประชาชนแต่เพียงฝ่ายเดียว ....

